Eenzaamheid betekent niet altijd dat je ook echt alleen bent. Je kunt een partner hebben, regelmatig met vrienden afspreken en iedere dag collega’s om je heen hebben, maar je toch alleen voelen. Soms is het lastig om te benoemen wat er precies ontbreekt.
Misschien vraag je je af: ‘waarom voel ik me zo eenzaam?’ en misschien nog belangrijker: ‘wat kan ik eraan doen?’.
In deze blog bespreken we 7 symptomen van eenzaamheid om je te helpen herkennen wat er bij jou speelt en welke behoefte daar mogelijk onder ligt.
Wat is eenzaamheid?
Eenzaamheid gaat niet over het aantal mensen dat je om je heen hebt, maar over de verbinding die je met anderen ervaart. Soms mis je vooral gezelschap, terwijl je op andere momenten iemand mist die écht naar je luistert, je begrijpt of bij wie je jezelf kunt zijn.
1. Je voelt je eenzaam, ook als je niet alleen bent
Een van de duidelijkste signalen van eenzaamheid is misschien wel dat je je alleen voelt terwijl er mensen om je heen zijn. Je kunt op een verjaardag zitten en toch het gevoel hebben dat niemand je echt kent.
2. Je voelt je alleen in een relatie
Een partner hebben betekent niet dat je je nooit alleen kunt voelen. Eenzaam zijn in een relatie komt vaker voor dan je misschien denkt. Jullie praten veel, maar vooral over praktische dingen zoals werk, boodschappen en kinderen. Ondertussen blijft er weinig ruimte over voor hoe het werkelijk met jullie gaat.
Misschien vind je het moeilijk om te vertellen wat je nodig hebt of ben je bang om de ander tot last te zijn. Je kunt daardoor sterk verlangen naar verbinding en tegelijkertijd steeds meer afstand ervaren. Dat betekent niet dat er iets mis is in je relatie, maar het kan wel een signaal zijn dat er iets in de verbinding aandacht nodig heeft.
3. Je voelt je vaak verdrietig, ongelukkig of leeg
Het gevoel van eenzaamheid kan behoorlijk zwaar worden wanneer het langere tijd aanhoudt. Misschien merk je dat je regelmatig verdrietig bent of minder plezier beleeft aan dingen waar je normaal gesproken van geniet. Dat kan verwarrend zijn, zeker wanneer je leven er aan de buitenkant prima uitziet.
De rol van emotioneel tekort bij eenzaamheid
Wanneer belangrijke emotionele behoeften langere tijd onvoldoende worden vervuld, kan er sprake zijn van een emotioneel tekort. Dit kan een negatieve invloed hebben op hoe je naar jezelf en anderen kijkt en hoe je relaties aangaat. Het kan daarom goed zijn om je emoties te erkennen en te uiten.
Heb je het vermoeden dat je last hebt van een emotioneel tekort? De zelftest van GGZ Heuvelrug is samengesteld door onze psychologen om aan te geven of jouw klachten wellicht verband houden met een emotioneel tekort.
Doe de test voor emotioneel tekort.
4. Je trekt je terug
Misschien herken je een tegenstrijdig gevoel: je wilt graag contact met anderen, maar tegelijkertijd heb je steeds minder zin om mensen te zien.
Een uitnodiging sla je af en een berichtje beantwoord je pas dagen later. Je denkt: laat maar, ik heb toch niets te vertellen.
Waarom trek je je terug?
Terugtrekken is een manier om jezelf te beschermen. Het kan zijn dat je bang bent om afgewezen te worden, jezelf kwetsbaar op te stellen of dat je het idee hebt dat anderen niet op jou zitten te wachten.
Daardoor kan juist datgene wat je nodig hebt, steeds verder weg komen te staan.
5. Je mist iets in je relatie(s)
Soms kun je prima uitleggen dat je je eenzaam voelt, maar niet wat je precies mist. Je partner is er en toch blijft er een gevoel van leegte. Verlang je naar meer aandacht of naar iemand die je begrijpt zonder dat je alles hoeft uit te leggen? Of misschien wil je je veiliger voelen in relaties, meer erkenning krijgen of het gevoel hebben dat je er echt mag zijn.
6. Je loopt tegen dezelfde patronen aan
Hoe we omgaan met anderen ontstaat niet zomaar. Eerdere ervaringen kunnen invloed hebben op hoe je jezelf ziet, wat je van anderen verwacht en hoe gemakkelijk je iemand vertrouwd. Denk bijvoorbeeld aan het idee dat je anderen niet tot last mag zijn of dat je al heel vroeg in je leven zelfstandig hebt leren zijn. Zulke overtuigingen kunnen later ongemerkt blijven meespelen.
Patronen doorbreken met schematherapie
Bij aanhoudende eenzaamheid kan het helpen om verder te kijken: welke patronen uit het verleden houden jouw gevoel van afstand in stand? Schematherapie kan je helpen om deze patronen te herkennen en te doorbreken. Een psycholoog kan jou hierbij helpen.
7. Je vraagt je af wat je moet doen tegen eenzaamheid
Als je jezelf in meerdere signalen herkent, is de volgende vraag waarschijnlijk: wat te doen tegen eenzaamheid?
Je kunt beginnen met kleine stappen:
- Vertel iemand die je vertrouwt hoe je je werkelijk voelt
- Kijk welke relaties je energie en verbinding geven
- Spreek uit wat je nodig hebt, bijvoorbeeld binnen je relatie
- Probeer jezelf iets meer open te stellen, ook als dat spannend voelt
- Onderzoek welke patronen steeds terugkomen in je relaties
Herken je jezelf in deze signalen?
Blijf je vastlopen of heeft eenzaamheid veel invloed op je dagelijks leven? Het kan verstandig zijn om hulp te zoeken wanneer je je langere tijd eenzaam, verdrietig of ongelukkig voelt, wanneer je je steeds meer terugtrekt of wanneer je merkt dat je steeds opnieuw tegen dezelfde patronen aanloopt.
Neem vrijblijvend contact op met GGZ Heuvelrug om samen te kijken wat er voor jou nodig is.
